In gesprek met: Marijke Kessler
Juni 2007, Over doorwerken na je pensioen, endoscopie, zakenmensen die altijd koring willen, Biotex en liefde voor de literatuur.Marijke Kessler (1940) woont twee huizen bij ons vandaan. Al heel lang. Ze is inmiddels zevenenzestig en werkt nog steeds met heel veel plezier en toewijding op de afdeling endoscopie van het ziekenhuis in Zutphen, waar ze zeven en twintig jaar geleden is begonnen. Vroeger woonde zij in Bussum met haar man Herman en haar drie dochters, daar had ze haar eerste job op een huisartsenlaboratorium. Bloed afnemen.
Tegen de zin van mijn moeder
Marijke: Dat werk had ik overgenomen van een schoonzusje. Twee ochtenden. Mijn moeder was het er helemaal niet mee eens: Financieel helemaal nergens voor nodig, vond ze. Maar de kinderen waren klein en ze gingen naar school. Ik werkte een paar uurtjes. Daarna kon ik ze zo weer ophalen. Voor mijn huwelijk heb ik, aansluitend op mijn stage tijd, nog vier jaar bij een neuroloog gewerkt.Doorwerken na pensioen
Vlak voordat ik met pensioen ging, overleed Herman. Toen dacht ik: ‘Over een paar maanden werk ik niet meer. Dan val ik echt in zo’n donker gat.’ Ik heb gevraagd of ik over kon Kesslerpen naar een ander contract. Dat was zo. Je kon op afroep komen werken. Dan word je ingeroosterd. In vakanties en tijdens zwangerschapsverloven.De aanleiding dat ik in het ziekenhuis kwam werken was destijds een hele nare. Herman was bij een bevriende zakenrelatie in de directie gevraagd. Om persoonlijke redenen is hij daar weer weg gegaan. Vanwege een onhoudbare situatie, Voorheen deden wij veel zakelijke dingen samen en die waren inmiddels weggevallen.
Vreselijk, als je altijd samen aan het werk bent geweest. Ook ons huis was verkocht, omdat Herman eigenlijk naar Brabant moest verhuizen. Hij heeft toen voor de rechtbank het project ‘Alternatieve straffen’ opgezet. Maar dat was een ramp voor hem. Een zakenman in de ambtenarij.
Sollicitatie
Toen ben ik in het ziekenhuis gaan solliciteren. Ik was per slot van rekening doktersassistente en was in de leer geweest bij een neuroloog. Daar had je destijds nog geen officiële opleiding voor. Ik had hier in het ziekenhuis binnen veertien dagen een baan. Ja, ik werk nog steeds op dezelfde afdeling.Van Biotex naar wasmachine
Op de endoscopieafdeling worden inwendige onderzoeken van maag en darmen gedaan door middel van een scoop. Dat ontwikkelt zich nog steeds en dat blijft me boeien. Het was heel kleinschalig toen ik begon. Er zijn inmiddels veel meer soorten scopen gekomen. Toentertijd spoelde je een scoop met Biotex, wat alcohol erdoor en hup de volgende patiënt. Tegenwoordig gaat het in een wasmachine; ze worden op 60 graden gewassen, gedesinfecteerd en gespoeld. Ze willen er naar toe dat ze gesteriliseerd worden, maar daar zijn de scopen volgens mij nog niet op berekend.Cardiologie
Darmonderzoeken zijn soms heel vervelend. Niet elke darm is echt toegankelijk. Tegenwoordig worden mensen soms wat geholpen. Ze krijgen een slaapmiddel, wat morfine erbij. Soms liggen ze dan gewoon te snurken. Wat wil je, met zo’n flinke klap van de hamer. Maar er is ook een arts die zo’n goed ontwikkelde motoriek heeft dat hij het vaak helemaal zonder verdoving doet. Daarnaast zijn we bijgeschoold voor cardiologie. Die tendens had je destijds, je moest voor alles kunnen worden ingezet. Een ECG afnemen, dat kan iedereen. Maar als je bijvoorbeeld een fietstest af neemt, dan zie je aan het ECG: laten we maar niet verdergaan.Praktische en emotionele begeleiding
Ja, ik werk graag, Ik weet eigenlijk niet wat het is om niet te werken. Deze week werk ik niet. Maar er zijn ook weken dat ik vierentwintig uur werk. Er kan opeens een zieke zijn. Het voordeel is dat je ook nee kunt zeggen. Ik doe de praktische en de emotionele begeleiding. Veel uitleggen. Er worden bijvoorbeeld poliepen weggehaald of weefsel voor onderzoek.Veel bijscholingen
Toen ik hier een paar jaar werkte, ging het hoofd van de afdeling weg, degene die voor haar in de plaats kwam ook. En de personeelschef vroeg of ik aanspreekpunt wilde zijn. Alles zou anders worden. Overal zouden managers komen. Afdelingen zouden aan elkaar gekoppeld worden. Ik praat nu over het midden van de jaren tachtig. Maar dat ligt me niet. Aanspreekpunt zijn en leiding geven. Er waren een paar bijdehante tantes aan het konkelen. En een paar jaar later hadden we een manager, die het wel inzag. Die dames zijn toen naar een ander ziekenhuis toegegaan, waar ze verder konden konkelen. Het is altijd een heel dynamische afdeling geweest. Veel bijscholingen. Je moest regelmatig op cursus.Altijd korting
Ik denk dat ik socialer ben geworden door mijn werk. Je leert met alle mogelijke mensen omgaan. Het was heel anders geweest als ik alleen maar aan die zakelijke kant was gebleven. Dan ga je alleen maar met zakenmensen om. Die willen altijd korting. De laatste jaren ben ik assertiever geworden. Maar we zijn natuurlijk in een tijd groot geworden dat dat helemaal niet speelde. Ik had een heel strenge vader. Was zelf altijd erg bescheiden. Zoiets draag je toch je leven lang met je mee. Vandaar dat ik me nu soms moeilijk kan verplaatsen in mijn puber-kleinkinderen. Niet te geloven wat je durft te zeggen, denk ik wel eens.Kwestie van bijblijven
Of ik merk dat ik ouder word in het werk? Nou, ik merk het eigenlijk niet. Als ik de bijscholingen maar volg. Maandelijks zijn er wel weer veranderingen. Je gaat ook vaak naar een congres. Of ik wat trager wordt? Volgens mij niet. Ik werk in een team van twee of drie en je moet gewoon mee. We hebben hard gewerkt altijd. Vroeger was er geen geld voor een oproepkracht. En het is toch wel erg gespecialiseerd werk. Nu kun je na half vijf iemand oproepen om verder te gaan. Maar ik maak het liever gewoon af als er nog een arts is en er is om half vijf nog iemand bij de EHBO binnenkomt.Kunstacademie
Vroeger wilde ik naar de kunstacademie. Misschien was dat wel een soort van rebellie. Wat ik met mijn hang naar het kunstzinnige gedaan heb? Tja, wat wist je in die tijd over keuzes na je middelbare school. Tegenwoordig krijg je zoveel voorlichting. Mijn moeder kwam uit een artsenfamilie en vond het logisch dat ik de verpleging inging. Ik zag alleen maar gezeul met lijken voor me. Dat leek me doodeng. Ik wilde met mijn vriendin naar Frankrijk. Die had een heel vooruitstrevende moeder. Die zei: ‘Je had een vier voor Frans, ga jij eerst maar eens Frans leren.’ Maar nee, het werd doktersassistente.Creativiteit
Maar mijn creativiteit heeft wel een plek gekregen in mijn leven. Ik was nogal rap met de naaimachine. Ik had een jongste dochter die de confectie in wilde. En ik moest de meest rare dingen in elkaar draaien. Gekke broekpakken. Ze had er een neus voor: want een jaar daarna zag je het verschijnen. Ergens in de mode.Liefde voor literatuur
Ik lees graag. Heb vroeger op de MMS een goede basis gehad. Liefde voor de literatuur kreeg je daar met de paplepel ingegoten. Mijn vriendin in Breda is lid van een literaire club. Ik ben met haar mee geweest op een literaire reis. Zij was eerder met mij mee geweest op een reisje naar Frankrijk om te aquarelleren. Dat was onder de bezielende leiding van mijn lerares Toos Reinders. Die gaf in haar kleine winkeltje op de Nieuwstad ‘s avonds aquarelles.Literatuurreizen
Ik heb mijn vriendin Renee meegevraagd. Die was net gescheiden. ‘Ik kan niks met die penselen, wat moet ik daar,‘ zei ze. Maar het was geweldig. We zaten in een meisjesinternaat en de nonnen kookten. Uit eigen tuin. Kaasjes van de boeren uit de bergen.En toen zei zij op haar beurt: ‘Ga jij dan met mij mee op een literatuurreis.’ Dat doen we nu bijna ieder jaar. Onder leiding van een leraar uit Breda. Karel van der Gun. Hij is heel bevlogen. Samen met zijn vrouw en met een bevriend echtpaar nemen ze een voorproefje op de reis. Alles binnen een bepaald budget. Zo’n toer wordt rondom een boek gebouwd. Of rondom een schrijver.
Boekenhotel
De laatste keer zijn we in Doldersum geweest. Vijfenzestig inwoners en een Boekenhotel. In de buurt van Diever. Het ging onder andere om het boek van Thomas Rosenboom, Publieke Werken. Dat hotelletje is gekocht door een directeur van het Trimbos instituut, die zijn 'pijp aan Maarten' heeft gegeven. Zijn grote hobby ‘boeken kopen’ was niet te stuiten en toen heeft hij dat hele hotel maar gevuld met die boeken. Er zijn wel zestien kamers en elke kamer heeft de titel van een schrijver of de titel van een boek. Zo zaten wij in de kamer Sosha. Naar een boek van Singer. Over de Duitse bezetting. Er komt ook iedere reis een auteur voorlezen uit eigen werk. Nu hadden we Marga Kool. Ze las iets voor uit haar boek in het Drents. Dat leeft zo, als je daar bent.Je kunt er ook schitterend wandelen en fietsen en heerlijk eten. En niet al te duur. Dat is een leuke bijkomstigheid, vind je niet?
Commentaar Gelre Ziekenhuizen
Ivm het feit dat Marijke doorwerkt na haar pensionering hebben wij commentaar van de Gelre Ziekenhuizen gevraagd. Wat is hun beleid in deze?Mevouw I. Toering van personeelszaken vonden wij bereid hier iets over op te schrijven:
Werknemers die doorwerken na hun 65e verjaardag, dat komt binnen Gelre Ziekenhuizen nog niet zoveel voor. Dergelijke verzoeken behoren tot de uitzonderingen (en dan hebben we het niet over werken naast de OBU). Waarschijnlijk omdat medewerkers er toch al langere tijd naar toe leven om te gaan stoppen met werken. We hebben hiervoor geen specifiek beleid ontwikkeld. Als er een verzoek wordt gedaan door de medewerker, wordt in onderling overleg tussen het afdelingshoofd en de medewerker gekeken naar de mogelijkheden. Hiervoor gelden geen standaardregels, maar wordt per situatie gekeken welke behoefte er is en of het realiseerbaar is. We vinden het belangrijk om maatwerk te leveren. In de situatie van Marijke is de vorm van een oproepovereenkomst een logische keuze. Het voordeel voor haar is dat ze zelf kan aangeven of ze beschikbaar is om de werken. Voor ons als werkgever is het fijn dat we in periodes van drukte een beroep op haar kunnen doen en haar kennis en ervaring kunnen inzetten op de afdeling. Voor een aantal functies wordt de arbeidsmarkt steeds krapper en dan is het prettig voor beide kanten om op een flexibele basis iemand na zijn 65e in te kunnen inzetten. Uiteraard moet je wel evaluatiemomenten inbouwen om te kijken in hoeverre de afspraken nog voor beide kanten voorzien in de behoefte.
Apeldoorn, juni 2007
In gesprek met:
Marijke Kessler
